Maarten Slagboom

Echo is verschenen bij uitgeverij Augustus in 2011.

Dat de mogelijkheden voor prenataal onderzoek zich steeds verder uitbreiden blijft niet zonder gevolgen: sinds iedere zwangere in Nederland een 20-wekenecho krijgt aangeboden, is het aantal zwangerschapsafbrekingen na constatering van bijvoorbeeld een open ruggetje bijna verdubbeld. Vijf jaar geleden werden Maarten Slagboom en zijn vrouw voor de keuze gesteld of zij de zwangerschap wilden voortzetten toen bleek dat hun kind meervoudig gehandicapt geboren zou worden. De zwangerschap werd na weken van twijfel afgebroken, maar de vragen bleven. Behalve de vraag ‘Heb ik er goed aan gedaan?’ rezen de vragen wie en wat nu eigenlijk invloed uitoefenen op het hebben van die keuze, en wat de gevolgen ervan zijn. Maarten Slagboom interviewt in dit boek artsen, politici, wetenschappers en andere betrokkenen, en hij beschrijft zijn persoonlijke ervaringen. Hij legt bloot hoe het samenspel van voortschrijdende technologie, politieke compromissen en overtuigingen van medisch specialisten en ethici steeds meer ouders voor genadeloos ingewikkelde dilemma’s plaatst.
Echo is daarnaast de weerslag van een zoektocht naar antwoorden op vragen die pas echt gesteld worden als ze onontkoombaar zijn.

ISBN Paperback: 9789045704586  (€19.95)    ISBN eBook: 139789045705415  (€15.95)

 

Echo in de media:

’Ik zie de foto’s op zijn bureau liggen, de witte vlekken in het zwarte oppervlak, de vlekken die mijn dochter zijn.’ De ‘vlekken’ waarover VPRO-journalist Maarten Slagboom schrijft, zijn van een 20-wekenecho. Het ‘bureau’ is dat van de neuroloog die Slagboom en zijn vrouw vertelt dat hun nog ongeboren dochter ernstig gehandicapt is. Ze zal verlamd en incontinent zijn en ernstige beschadiging van de hersenen hebben. Slagboom beschrijft in Echo de onmogelijke keuze waarvoor hij en zijn vrouw staan. Kiezen ze voor het afbreken van de zwangerschap of voor hun gehandicapte kind? Handvatten voor een beredeneerde keuze krijgen ze niet. Niet van artsen en niet van vrienden of familie. Echo is een boek in drie delen. In het eerste deel neemt Slagboom de lezer mee in de mentale achtbaan die eindigt in de beslissing om de zwangerschap af te breken. Het dikste middendeel van het boek is een prachtige uiteenzetting waarin Slagboom een rondgang maakt langs de vele aspecten van prenataal onderzoek. Hij bezoekt grondlegger Hans Galjaard, roept de casus Kelly in herinnering, gaat terug naar de oorsprong van de eugenetica, leidt de lezer langs het Groninger Protocol, enzovoort. In het derde deel maakt Slagboom de balans op. Beter gezegd, hij concludeert dat er geen balans is. Ook retrospectief blijft het een onmogelijke keuze. Toch geeft Echo mensen die voor dezelfde keuze staan waarschijnlijk wel handvatten, zonder richting aan te geven. Een absolute aanrader voor artsen die te maken hebben met patiënten die voor een dergelijk dilemma staan’. Medisch Contact

‘We kunnen steeds meer. We weten steeds meer. In het geval van prenatale diagnoses leidt dat tot medische en menselijke dilemma’s. Een journalist ondervond de gevolgen daarvan aan den lijve. En hij ging op zoek naar de wolfijzers en schietgeweren die dat ethische veld onveilig maken. Het leidde tot een indringend en belangwekkend boek. (..) Een beklemmende en soms tot vertwijfeling leidende exploratie van de vele aspecten van prenataal onderzoek. Elk gesprek is een hernieuwde aanleiding om zijn eigen standpunten te herbekijken. Telkens slaat de twijfel weer toe. Zijn verslag is een lange zoektocht naar een troostende gedachte, naar een uitweg uit deze zeer complexe materie. Echo wordt zo een ethische thriller. Ook terugblikkend op zijn eigen ervaringen en zijn lange ontdekkingstocht blijft het een onmogelijke keuze. Ondanks die hopeloos klinkende conclusie is Slagboom niet cynisch geworden. Hij laat zien dat dit soort beslissingen, voortgestuwd door de gestaag vorderende medische kennis en technologie, nog altijd beter zijn dan willoos overgeleverd te worden aan het lot. Wij, patiënten aan het begin of aan het einde van het leven, en innig bekommerd om het leven van anderen, kunnen alleen maar baat hebben bij meer kennis en gedegen informatie.’ Artsenkrant 

Klik hier voor de volledige bespreking in Artsenkrant.

‘Slagboom, die journalist is bij de VPRO, schreef een boek over de verscheurende ervaring, die het leven van zijn gezin opdeelde in een voor en een na. Hij schreef het niet als ervaringsdeskundige en niet om het drama te ‘verwerken’. Echo is een journalistiek boek, dat vertrekt vanuit de persoonlijke ervaring en deze verder optilt tot een maatschappelijk verhaal: dat van de grote medisch-technische vooruitgang, die het mogelijk maakt om gehandicapte kinderen niet geboren te laten worden. Eugenetica, volgens de een. Een aanslag op het leven van personen met een handicap, volgens anderen. Een veld waarop ideologische standpunten in stelling worden gebracht en waar politici een theoretische oorlog over uitvechten. Maar als het je overkomt, als je als toekomstige ouders voor die keuze wordt gesteld, sta je er helemaal alleen voor.’ Veerle Beel, De Standaard

Klik hier voor het interview in De Standaard.

‘In dit boek wordt journalistiek in beeld gebracht welke mogelijkheden in Nederland bestaan voor prenatale diagnostiek, welke problemen dat oplost en welke problemen dat schept. Een breed scala van opvattingen van artsen, ethici, politici en ouderorganisaties, doorweven met het commentaar en de ervaring van de auteur, levert een boek op dat nergens oppervlakkig wordt en steeds leesbaar blijft. De kracht van de auteur is dat hij standpunten schetst en weegt, maar niet een eigen positie verdedigt. Een indringend boek dat van waarde is voor iedereen die te maken heeft met keuzen rond zwangerschap en niet op voorhand al weet wat goed en kwaad is in dit verband’. Biblion

‘Op haast fenomenologische wijze neemt Slagboom ons mee in de beperkte tijd die rest om te kiezen de zwangerschap af te breken of te voldragen. In beide gevallen levert het een wereld op die niet is voor te stellen en oneindig veel vragen met zich meebrengt. Er is geen mogelijkheid om te ontsnappen aan de vaart van het leven, zodat het kiezen nog even achterwege gelaten kan worden. En precies daarin kan de lezer nooit helemaal mee met Slagboom. Hij heeft al lezend nog zeeën van tijd. In verreweg het grootste gedeelte van het boek gaat Slagboom op zoek naar de filosofie achter alles wat met zijn eigen dilemma samenhangt. (…) Door de opzet lezen de hoofdstukken als op zichzelf staande verhalen, maar blijft desondanks Slagbooms eigen vraag naar “het juiste antwoord” erboven hangen. De zienswijzen van de vele deskundigen die hij kort of wat langer aan het woord laat komen, doen je soms duizelen. Vooral ook, omdat welk standpunt je ook beschouwt, het kiezen er op geen enkele manier eenvoudiger door lijkt te worden; eerder omgekeerd. Hoe meer je leest en hoe meer je te weten komt over de ingewikkelde thematiek, hoe moeilijker de keuze lijkt te worden. (…) Twee glazen water en een pil staan voor. Het leven kan alleen achterwaarts begrepen worden, maar het moet voorwaarts worden geleefd, wist Kierkegaard. Soms stokt dat echter. Soms zijn verleden, heden en toekomst volledig in elkaar verstrengeld. Deze recensie doet wat dat betreft ook geen recht aan het persoonlijke gewicht en de moeilijkheden van het verhaal. ‘Waar wij in terecht zijn gekomen is een cinematografisch hoogstandje, een regie- en montagewonder dat zijn weerga niet kent. Alles in ons leven bestaat uit voortekenen, symbolen, verwijzingen en signalen’. Met Echo heeft Slagboom niet alleen een klein monument geschreven voor een mensje dat nooit het daglicht zag, maar ook voor zichzelf. En misschien wel voor eenieder die niet slechts nieuwsgierig is, maar zelf meemaakt wat hier wordt aangeraakt.’ 8weekly

Klik hier voor de volledige bespreking op 8weekly.

‘Zijn ervaringen maken inzichtelijk hoe aanstaande ouders heen en weer geslingerd kunnen worden als een screening een afwijking laat zien. Diagnostische tests volgen, waarvan het resultaat uiteindelijk als een zwaard van Damocles hangt boven de beslissing die genomen moet worden over het al dan niet uitdragen van de zwangerschap. Zijn persoonlijke betrokkenheid bij dit onderwerp wil niet zeggen dat hij vervolgens een eenzijdige beschrijving geeft van de diverse keuzemogelijkheden. Integendeel, de wetenschappelijk journalist Slagboom heeft grondig en gedegen onderzoek gedaan. (…) De diverse facetten maken dit boek zeer interessant en boeiend om te lezen; juist ook voor verloskundigen. Het is immers een onderwerp waar wij dagelijks mee worden geconfronteerd. Dat Slagboom juist degene (de verloskundige) die in eerste instantie de aangewezen persoon is om informatie en counseling te geven over prenatale screening niet aan het woord laat, is een gemiste kans. Maar dit neemt niet weg dat het boek meer dan de moeite waard is om grondig te lezen. Daarnaast is het uitermate geschikt als lesmateriaal voor aanstaande counselors en kan het de basis vormen om bijvoorbeeld in de ITV-groep de diverse aspecten van prenatale screening en besluitvorming te bespreken’. Tijdschrift voor Verloskundigen

Klik hier voor de volledige bespreking in het Tijdschrift voor Verloskundigen

‘Volgens de Franse socioloog Jacques Ellul is de moderne techniek autonoom geworden ten koste van de autonomie van de mens. Hij stelt dat alles wat de techniek voortbrengt, wordt toegepast los van de vraag of het goed is dat te doen. Prenataal onderzoek is een van de verworvenheden van de moderne tijd en wordt, omdat het beschikbaar is, toegepast. De ethische gevolgen daarvan worden prachtig beschreven door journalist Maarten Slagboom die, nadat bleek dat zijn vrouw in verwachting was van een meervoudig gehandicapt kind, op zoek is gegaan naar een moreel richtsnoer hoe te handelen in een dergelijke situatie. (..) Zijn zoektocht voert hem langs talloze betrokkenen. Ervaringsdeskundigen, ethici, medici en politici die allen vanuit hun eigen referentiekader vat proberen te krijgen op dit dilemma. Beslissende argumenten vindt hij niet, behalve dan dat de mens keuzevrijheid moet hebben. Welke keuze dat is laat zich dan ook niet voorschrijven, het dilemma laat zich niet oplossen. Voor wie het aangaat is dit boek een aanrader’. Tijdschrift voor Verpleegkundigen

‘Fantastisch goed geschreven (..) Eén grote ode aan de twijfel’. Geerdt Magiels’ boekbespreking op Radio 1 

Hoor de boekbespreking (ong. 10 min.) hier: 

”Slagboom heeft na een prenataal onderzoek dat uitwees dat hun kind zwaar gehandicapt zal zijn (mentaal en lichamelijk) gekozen voor een abortus. Het boek is geen emotionele terugblik daarop noch een duidelijke stellingname maar een knappe reflectie op de vraag of je een kind dat (zwaar) gehandicapt zal zijn, al dan niet moet aborteren met verschillende standpunten, visies en de veranderde wetgeving.’ Goddeau.com

‘[Echo] laat de gevoelens van een man zien waar wij altijd als vrouw altijd dachten het eigendomsrecht van zwanger zijn te hebben. En oordeelt nergens. Erg, erg de moeite waard om te lezen’.  Funda Müjde, Dichtbij Nederland, NTR Radio

Hoor het interview in Dichtbij Nederland (ong. 40 min.) hier:

‘Het boek is een prachtige uiteenzetting geworden van de vele aspecten verbonden aan prenatale diagnostiek. Als lezer wordt je meegezogen in de zoektocht naar argumenten om tot een weloverwogen standpunt te komen. En net daarom is dit geen gemakkelijk boek. Elk gesprek is indringend en verhelderend en brengt je tegelijkertijd telkens weer aan het twijfelen. Het ‘ongemakkelijke’ zit hem in de confrontatie met het feit dat het moeilijk, zoniet onmogelijk blijkt een duidelijk standpunt in te nemen, een ‘juiste’ keuze te maken. ‘Wat je ook doet, je bent in alle gevallen schuldig’. (..) Ondertussen breiden de mogelijkheden voor prenataal onderzoek zich verder en steeds sneller uit. Nieuwe tests zullen, als ze beschikbaar komen, weer nieuwe morele en medische vragen oproepen en toekomstige ouders voor gelijkaardige onmogelijke keuzes plaatsen. Voor de auteur is de balans echter niet negatief: dergelijke beslissingen blijven altijd beter dan lijdzaam te aanvaarden wat het lot in petto heeft. Zolang niemand verplicht wordt deze tests te ondergaan, laat staan gestuurd wordt in zijn keuze op grond van het resultaat ervan, zullen ouders heel verschillende keuzes blijven maken. Dit indrukwekkende boek leert je begrijpen waarom zoveel verschillende keuzes mogelijk en legitiem zijn – en tegelijkertijd onmogelijke keuzes blijven.’ De Maakbare Mens

Klik hier voor de volledige bespreking van De Maakbare Mens.

‘Sinds begin 2007 krijgt elke zwangere standaard een 20-wekenecho aangeboden. Het aantal zwangerschapsafbrekingen tussen de 20ste en de 24ste week is sindsdien verdubbeld. Maarten Slagboom, journalist, schreef het boek Echo over de vraag welke ontwikkelingen ertoe hebben geleid dat ouders steeds vaker in de situatie worden gebracht dat ze moeten beslissen over het leven van hun kind. Hij vraagt zich af: Moeten we wel zo blij zijn met de steeds verder voortschrijdende prenatale screening? Wat zijn de gevolgen van dit soort keuzevrijheid? Zijn boek neemt de lezer mee langs tal van ontwikkelingen die ons hebben gebracht waar we nu zijn. De medische wetenschap, die steeds betere technieken ontwikkelt om voor de geboorte afwijkingen op te sporen. Artsen, die gedreven zijn om onnodig lijden te voorkomen. Ouders die het beste willen, zonder te beseffen wat hen aan keuzes te wachten staat. Politici die soms dwarsliggen (zoals bij de invoering van de combinatietest rond 12 weken), maar dan ineens weer terloops een ingrijpende nieuwe test goedkeuren: de 20-wekenecho. Ook praat Slagboom met mensen die een gehandicapt kind wél ter wereld lieten komen, en met gehandicapten zelf.’ Algemeen Dagblad

Klik hier voor het interview in het Algemeen Dagblad.

‘Hij schreef het aangrijpende en informatieve boek Echo, dat vorig jaar verscheen. Hij beschrijft zijn gemoedstoestand in die 15 dagen: ‘De vraag bekruipt me steeds: wat ben je nou voor vader? Geef je je eigen kind geen fatsoenlijke kans om te bewijzen dat het heel misschien allemaal meevalt? Heb je zo weinig vertrouwen in je vrouw? Maar het tegengeluid, het verantwoordelijkheidsbesef, de angst voor een donkere poel waarin we alle vier zullen wegzinken, is nog sterker, en zal in de dagen die volgen alleen nog maar toenemen.’ Het boek is ook een journalistieke zoektocht naar alle mogelijkheden, inzichten en meningen op dit gebied. Hij sprak artsen, wetenschappers en politici.’ NRC Handelsblad

Klik hier voor het interview in NRC Handelsblad.

‘Een boek dat iedereen zou moeten lezen die te maken heeft met de keuze om of de zwangerschap af te breken of een gehandicapt kind ter wereld te laten komen. Voor ouders die deze ‘onmogelijke’ keuze moeten maken, voor hun familie en vrienden en niet in de laatste plaats voor hen die er beroepsmatig mee te maken hebben. Het overkwam Slagboom en zijn partner; ze besloten om de zwangerschap af te breken, maar het dilemma liet de schrijver niet los. Echo bestaat uit drie hoofdstukken: Kiezen, Keuzevrijheid en Gekozen. In het eerste en laatste neemt Slagboom de lezer mee in zijn denk- en gevoelswereld na het vernemen van het slechte nieuws. In het middelste en meest omvangrijke hoofdstuk toont hij zich de journalist die bij artsen, wetenschappers en politici te rade gaat naar de vele aspecten van prenataal onderzoek. Een aanrader, ook al, omdat het boek terecht is uitgegeven bij een literaire uitgever.’ Zorg & Welzijn

‘Echo, prenataal onderzoek en keuzevrijheid. Onder deze wat klinische titel schreef journalist Maarten Slagboom een indringend boek over zijn ervaring met een zeer moeilijke beslissing in zijn leven. (..) Het is héél persoonlijk boek’.’ Clairy Polak, Met het Oog op Morgen

Hoor het interview in Met het Oog op Morgen (ong. 11 min.) hier:

‘Echo van Maarten Slagboom is geen makkelijk boek. Maar het afbreken van een zwangerschap omdat het kind ernstig gehandicapt is, is dat al helemaal niet. Slagboom en zijn vrouw namen na de twintigweken-echo een zware beslissing. In Echo komen artsen, politici, ouders en wetenschappers aan het woord.’ Wegener Dagbladen

‘Het eerste en het laatste hoofdstuk van dit boek lezen als een spannende roman. Hierin geeft de auteur zijn eigen ervaringen en gevoelens weer bij wat zijn vrouw en hij meegemaakt hebben tijdens de tweede zwangerschap. Aangemoedigd door de ingrijpende gebeurtenissen die gepaard gingen met de te maken keuze, onderzoekt journalist Maarten Slagboom de achtergronden en ontwikkelingen van research en mogelijkheden op het vlak van prenataal onderzoek. Hij raadpleegt recente publicaties, spreekt ook met de auteurs, met artsen, met verantwoordelijken van organisaties voor gehandicapten, met politici en beschrijft de (on-)mogelijkheden die er tegenwoordig op dat vlak bestaan. Bij het lezen kan men zich een klein beetje voorstellen van de spanning, de onzekerheid, het ongewisse, de dwang van het moeten kiezen, de verscheurdheid van de ouders.’ Tijdschrift VBBB

‘Tijdens de 20-wekenecho wordt duidelijk dat het meisje een open ruggetje heeft en dat er weinig kans is dat ze een enigszins leefbaar leven zal kunnen leiden. Na intensief wikken en wegen besluit het echtpaar de zwangerschap te laten afbreken. Dat is een loodzware beslissing, vooral omdat Slagboom voorheen de mening was toegedaan dat je kinderen niet moet aborteren als er iets aan mankeert. De ervaring bracht hem ertoe op onderzoek te gaan naar hoe in Nederland en andere landen werd en wordt omgegaan met prenataal onderzoek en zwangerschapsafbrekingen.  (..)  Slagboom interviewt ouders van kinderen met beperkingen, ouders die hun kind lieten aborteren, mensen met handicaps, artsen, onderzoekers, politici. Hij praat met allerlei mensen die de afgelopen 35 jaar invloed hebben gehad op prenataal onderzoek en op de acceptatie van zwangerschapsafbreking in geval van aandoeningen. Ook laat hij mensen aan het woord die de conservatieve Nederlandse visie daarop vergelijken met die in andere landen, en met mensen uit andere culturen en van verschillende godsdiensten die er een heel andere opvatting op na houden dan de gemiddelde Nederlander. Slagboom geeft daarmee een gedegen en goed leesbaar overzicht van alle argumenten die de afgelopen 35 jaar zijn gebruikt. (..) Wie zelf ooit voor de keuze komt te staan of heeft gestaan, vindt in dit boek geen antwoord, wel een zee aan informatie’.  Klik, tijdschrift voor de verstandelijk gehandicaptenzorg

‘Het boek Echo van Maarten Slagboom, een Nederlandse journalist, waarin hij het complexe beslissingsproces beschrijft dat hij en andere ouders door moe(s)ten wanneer een ernstig afwijkende prenatale diagnose wordt vastgesteld bij je kind. In Echo beschrijft hij op een zeer toegankelijke en genuanceerde manier de complexiteit van zwangerschapsafbreking na prenatale diagnose. Hij geeft een te bewonderen en subtiele ontrafeling van het begrip keuzevrijheid in deze context’. Zijaanzicht, tijdschrift van het CRZ

‘Sinds een paar jaar krijgt iedere zwangere in Nederland de 20 wekenecho aangeboden. Niet zomaar voor de lol, maar om ernstige aandoeningen aan het licht te brengen. De echo zette het leven van Maarten Slagboom en zijn vrouw volledig op de kop. Hun dochtertje zou met een open ruggetje en een waterhoofd worden geboren, zo werd duidelijk met de 20 wekenecho. Over de moeilijke periode die volgde en de gesprekken die hij voerde over prenataal onderzoek, schreef de VPRO-journalist vijf jaar na dato het boek Echo. (..) Na de slechte uitslag is Slagboom zijn houvast kwijt. Een belangrijke reden om uiteindelijk voor abortus te kiezen, is het vooruitzicht van het lijden dat een gehandicapt leven meebrengt. Voor hemzelf, voor zijn gezin en voor zijn oudste dochter. Naar aanleiding van deze gebeurtenissen sprak Slagboom tal van mensen over de 20 wekenecho en over het leven met spina bifida. Achter op het boek omschrijft zijn uitgever dit als ‘een zoektocht naar antwoorden’ maar, gezien de mensen die Slagboom spreekt, lijkt het meer een zoektocht naar bevestiging dat hij de juiste keuze heeft gemaakt – slechts twee van de geïnterviewden zijn uitgesproken tegen zwangerschapsafbreking vanwege een open ruggetje. Minstens een dozijn daarentegen meent dat het een juiste keuze is.’ Reformatorisch Dagblad

‘De achtbaan waarin de ouders komen beschrijft Slagboom met enige distantie, maar niet minder indringend. Het grootste deel van het boek gaat over ‘keuzevrijheid’. Slagboom rapporteert over de discussie rondom levensbeëindiging en zwangerschapsafbreking in Nederland in de afgelopen decennia. De werkwijze is plezierig: vaak wordt vanuit een ontmoeting met een betrokkene een deel van de discussie belicht. En tussendoor proef je ook de persoonlijke vragen en gevoelens van Slagboom.  (..) En dan de vraag van de rol van de levensovertuiging van ouders en van hulpverleners en beleidsmakers. Slagboom is over het laatste duidelijk in zijn nawoord: ‘De vaste opstelling vanuit de ideologische loopgraven doet het onderwerp intussen geen recht. Prenataal onderzoek en keuzevrijheid laten zich niet terugbrengen tot pro life versus pro choice, of tot vóór of tégen gehandicapt leven. Ik zou bijna zeggen: was het maar zo eenvoudig. Als ik alle geïnterviewden bij elkaar zou brengen en op een afstandje zou gaan staan kijken en luisteren hoe zich tussen hen een gesprek ontvouwde, zouden hun uitspraken langzaam fletser worden, hun standpunten vervagen’. Dit statement vraagt nadrukkelijk naar de grond waarop ook christenen hun (professionele) mening bouwen en hoe vast je daarop staat of wilt staan; waar de piketpaaltjes geslagen worden en waar dat niet mogelijk is. Soms is er geen duidelijk do of don’t afleidbaar uit de bijbelse bron, en werken we op basis van afgeleide principes. Dan moet het wel een goed verhaal zijn, want ook uit dit boek blijkt weer dat het meemaken van zo’n verdrietige gebeurtenis vraagt om wijze hulpverleners.’ CMF

‘Een zeer leerzaam boek voor iedereen die betrokken is bij het begeleiden van ouders tijdens de zwangerschap.’ Stichting Prenatale Screening Noord-Oost Nederland

‘Moeten we wel zo blij zijn met de vooruitstrevende prenatale screening vraagt de schrijver zich af. Het boek is een zoektocht. Slagboom heeft ook gesproken met ouders die hun gehandicapte kindje wel geboren hebben laten worden en met gehandicapte kinderen zelf. De schrijver en zijn vrouw weten, na bijna vijf jaar, nog steeds niet of ze er goed aan hebben gedaan, maar hebben inmiddels vrede met hun beslissing.’ VOG-Magazine, vakblad voor obstetrische en gynaecologische verpleegkundigen

‘Dit boek geeft een aangrijpend beeld van de persoonlijke zoektocht van de auteur en zijn vrouw naar het antwoord op de vraag of zij de juiste beslissing hebben genomen de zwangerschap van hun ongeboren kind af te breken vanwege ernstige aangeboren afwijkingen. Tegelijkertijd geeft het boek inzicht in hoe prenataal onderzoek zich in Nederland heeft ontwikkeld.’ Eurocat

‘Als er een ernstige afwijking werd gevonden stonden aanstaande ouders voor een moeilijke afweging: hun zwangerschap afbreken en zo de geboorte van een ernstig gehandicapt kind voorkomen, of de natuurlijke geboorte afwachten met levenslange zware consequenties voor ouders en kind. Later is de prenatale diagnostiek wereldwijd en ook in Nederland grootschalig toegepast en in het zorgverzekeringspakket opgenomen. Dankzij moderne DNA-technologie kunnen steeds meer aangeboren en erfelijke aandoeningen vroeg in de zwangerschap worden vastgesteld. Dat maakt echter de individuele dilemma’s niet eenvoudiger. In een recent boek Echo heeft Maarten Slagboom dit indringend beschreven.’ Hans Galjaard op Kennislink.nl

‘Roerend, informatief, gebalanceerd. Must-read’. BOSK, vereniging van motorisch gehandicapten en hun ouders

 

 

‘In het woensdag verschenen boek Echo, prenataal onderzoek en keuzevrijheid van journalist Maarten Slagboom zegt PVV-Kamerlid Karen Gerbrands dat het niet langer de vrouw zelf moet zijn die bepaalt of er abortus nodig is, maar haar arts. Gerbrands vindt dat de beroepsgroep criteria moet formuleren op basis waarvan abortus mag. (..) Slagbooms uitgeverij Augustus maakte Gerbrands’ standpunt woensdag wereldkundig via een persbericht. Dat leidde prompt tot een telefoontje van Gerbrands naar de uitgever. Publiciteitsmedewerkster Rianne Blaakmeer: ‘Het komt erop neer dat zij nu zegt dat zij dit niet zo heeft gezegd.’ Later stuurde de PVV een persbericht: ‘Er is nog geen fractiestandpunt ingenomen, laat staan dat we een wetswijziging voorstellen’, aldus Gerbrands. Auteur Slagboom: ‘Gerbrands zei dat de PVV nog een standpunt moet innemen, maar ze sprak vrijuit over haar opvattingen.’ Wat vindt hij van de stelling van Gerbrands dat ze onjuist is geciteerd? Dat verwerpt hij. Hij laat het op band opgenomen interviewfragment horen dat Gerbrands als onjuist typeerde. Na beluistering is er geen andere conclusie mogelijk: het PVV-Kamerlid is correct geciteerd.’ De Volkskrant

Over de uitspraken van PVV-Kamerlid Gerbrands in Echo werd ook bericht in onder meer Trouw, NRC Handelsblad, het Nederlands Dagblad, en Opzij. 

 

Ter gelegenheid van het verschijnen van Echo verscheen een opiniestuk in NRC Handelsblad onder de titel Dankzij de echo worden minder levens beëindigd.

Klik hier voor het opiniestuk in NRC Handelsblad.

 

Klik hier voor lezersreacties op Echo.

Volg Echo op Facebook.